گفتیم که در روش خانواده درمانی چند نسلی تمرکز درمان گر روی خودمتمایز سازی است و با بالا بردن توان افراد در متمایز کردن خود از دیگران و کم کردن امتزاج درونی سعی در بهبود مشکلات افراد از جمله مثلث سازی دارد. خودمتمایز سازی به معنی تمایز عاطفه و افکار خود از دیگران در عین با هم بودن در خانواده است و توان استفاده از عقل و عاطفه به میزان منطقی در مسائل و عدم رفتار صرفا عاطفی یا صرفا منطقی نشانه ی عدم امتزاج درونی ست.

اما در خانواده درمانی ساختاری که مینوچین پایه گذار آن است، مبنا و اصل چیز دیگری است. مینوچین می‌گوید: خانواده یک منظومه است و یک منظومه چیزی بیشتر از اعضای تشکیل دهنده‌ی خود است. او خانواده را صرفا متشکل از پویای‌ی‌های اجتماعی و روانی فردی نمی‌داند بلکه آن را حاصل تعاملات هر یک از اعضای خانواده با دیگر اعضا می‌داند وجود نظم، ثبات، تکرار پذیری و قابلیت پیش بینی از مشخصات ساختار یک خانواده است.

مفاهیم درمان ساختاری در خانواده درمانی به لحاظ قوت و توسعه ی نقش همانند نقش مفاهیم فرویدی در روان درمانی فردی است. وی همین طور معتقد است یک خانواده علاوه بر این که خود یک منظومه و یک کل محسوب می‌شود و دارای خرده نظام هایی درون خود است. برای پیدا کردن خرده نظام ها توجه به نوع کارکرد افراد، جنسیت، نسل‌ها، علایق مشترک و غیره اهمیت دارد. مثلا سارا می‌تواند فرزند باشد و در عین حال در خرده نظام خواهر و برادر‌ها قرار گیرد و همچنین جزو افراد علاقه مند به سفر باشد.

خانواده درمانگر ساختاری به دنبال تشخیص ساختار خانواده تلاش می‌کند تا رابطه ی افراد در خانواده، جایگاه والدین و فرزندان و… را مد نظر قرار دهد. در این نوع از خانواده درمانی اعتقاد بر آن است که خانواده ساختاری سلسله مراتبی دارد و در راس سلسله مراتب قدرت منظومه ی زن و شوهری قرار دارد.

کارکرد یک خانواده زمانی درست است که این منظومه در راس باشد و به عنوان خرده منظومه ی والدینی به درستی ایفای نقش کند. که اگر چنین نباشد، خانواده در خطر فروپاشی قرار می‌گیرد و مهم تر از آن نقش والدینی دچار تزلزل می‌شود. و مثلث سازی‌ها زمانی صورت خواهد گرفت که ساختار خانواده دچار مشکل شود و خانواده ناکار آمد باشد.

خانواده درمانگر ساختاری هدف خود را تقویت خرده نظام زن و شوهری و توانمند سازی افراد می‌داند تا بتوانند نقش والدینی خود را نیز به خوبی ایفا کنند. چرا که این  راهی برای  بالا بردن کارایی ساختار خانواده است.

در خانواده‌هایی که ساختار آن‌ها دچار  مشکل است و کارایی لازم را ندارد، در واقع سلسله مراتب به صورت وارونه است و احتمالا کودکان و نوجوانان بر کل یعنی منظومه ی خانواده مسلط هستند و در روند درمان به این نوع از خانواده ها کمک می‌شود تا در ساختار خانواده ی خود اصلاحاتی ایجاد کنند.

دو مساله ی مهم باعث می‌شود ساختار خانواده حفظ شود و تداوم پیدا کند. مساله ی اول سلسله مراتب خانواده است که به صورت نسل ها مشخص می‌شوند یعنی نسل پدربزرگ‌ها، نسل والدین و نسل فرزندان. مساله ی دوم پویا بودن ساخت خانواده است به این معنی که رفتار‌ها و قوانین در منظومه‌ی خانواده در شرایط مختلف و متناسب با آن تغییر می‌کند تا کارایی خانواده حفظ شود.

‌در این خانواده درمانی اعتقاد بر این است که تسهیل تغییرات در خانواده ای که کارایی ندارد و سلسله مراتب در آن بهم ریخته است باعث می‌شود تغییرات فردی و کاهش در نشانه های بیماری در اعضای آن صورت گیرد و همین طور که گفته شد تاکید بر تقویت منظومه ی زن و شوهری و به تبع آن منظومه ی والدینی ست.

خانواده درمانگر ساختاری که در جلسات درمان نقش فعال و تعیین کننده ای دارد برای بازیابی کارایی خانواده ای که به دلیل ناکارایی مراجع کرده به اعضا ملحق میشود زیرا اعتقاد دارد این خانواده توان ایجاد تغییر در تغییرات شرایط زندگی را نداشته و نتوانسته نیاز های خود را در زمان فشار از بیرون یا درون خانواده به خوبی شناسایی کند. او با پیوستن به اعضا ضمن بر هم زدن ساختار فعلی خانواده برای ازبین بردن عوامل مشکل ساز خانواده، سعی می کند با ایجاد همکاری بین اعضا برای یافتن راه حل ساختار درست و جدیدی برای آن بوجود آورد.

منابع: خانواده درمانی ،هربرت گلدنبرگ و آیرین گلدنبرگ،ترجمه مهرداد فیروزبخت،نشر رسا.

ملاحظات پارادایمیک در خانواده درمانی،دکتر معصومه اسمعیلی،نشر علم

نوشته مثلث سازی در خانواده چگونه حل می‌شود؟(۲) اولین بار در روان حامی. پدیدار شد.

به عنوان مثال زن و شوهری را در نظر بگیرید که در هنگام دعوا کردن با هم بر سر اختلاف نظر در مورد موضوعی، ناگهان صدای گریه ی فرزند نوزاد خود را می‌شنوند. یکی از همسران با شنیدن صدای گریه ی او در میان دعوا بلند می‌شود و رو به همسر خود می‌گوید: تو همیشه باعث می‌شوی بچه به گریه بیافتد و برای آرام کردن نوزاد به سمت او می‌رود. به این ترتیب موضوع اصلی دعوا فراموش می‌شود و تمرکز به سمت نوزاد می‌رود و بحث بالا نمی‌گیرد.

یا پسری را در نظر بگیرید که به خاطر مخالفت در سیگار کشیدن از طرف مادر و پدرش در خانواده تحت فشار است. پدر برای ابراز مخالفت خود با پسر شروع به بحث و مشاجره با او می‌کند؛ اما هر زمان که مشاجرات آن‌ها اوج می‌گیرد، مادر ناجی پسر می‌شود و با جانبداری از پسر، پدر را وادار به کناره گیری از دعوا می‌کند. این جانبداری مادر و کناره‌گیری پدر در طول زمان تبدیل به الگو می‌شود و باعث می‌شود پدر دیگر در این مساله دخالت نکند و پسر به سیگار کشیدن خود ادامه دهد. گر چه که در ظاهر باعث ادامه پیدا نکردن دعوا و آرامش است.

یا زن و شوهر جوانی را در نظر بگیرید که در حال بحث و مجادله هستند و با بالا گرفتن بحث و ناتوانی آن‌ها در حل کردن موضوع خانم ناگهان با شنیدن صدای چکه کردن آب از شیر آب آشپزخانه به همسرش یاد‌آوری می‌کند که شیر آب خراب است و او باید زمانی را برای درست کردن شیر آب بگذارد و در واقع شروع می‌کند در مورد شیر آب صحبت کردن و اجازه نمی‌دهد مجادله شان اوج بگیرد.

همانطور که گفته شد می‌تواند مفید باشد و رابطه ی دو نفره را آرام کند و به تعادل برساند. اما در واقع هنگامی که تعارض شدید است،  مثلث سازی باعث می‌شود مساله و تعارض حل نشود و سر جای خود باقی بماند. چه بسا با گذشت زمان به مساله ی بزرگ‌تری تبدیل شود. هر چه تعارض بزرگ‌تر باشد و توان افراد در حل مسایل خود کمتر باشد رابطه به چندین مثلث کشیده می‌شود و در نهایت کار حل تعارض را پیچیده تر می‌کند.

بوین در نظریه ی خود (الگوی منظومه ی خانوادگی چند نسلی) می‌گوید فرد آسیب پذیرتر وارد رابطه ی زن و شوهری می‌شود که از حل مشکلات خود عاجزاند و استرس درونی یا بیرونی شان افزایش یافته است.

آسیب پذیری در نظریه بوین به معنی تمایزیافتگی پایین و امتزاج درونی بالاست.

تمایز یافتگی در نظریه ی منظومه ی خانوادگی چند نسلی فرآیندی است که فرد را به بلوغ عاطفی و اجتماعی می‌رساند. بلوغ عاطفی توان ایجاد توازن و تعادل در تفکیک فرآیند عاطفی و فرآیند فکری است. در صورتیکه تفکیک زیاده از حد باشد و واکنش فرد به موضوعات صرفا عاطفی و یا صرفا عقلانی باشد فرد دچار امتزاج درونی می‌شود. بلوغ اجتماعی به فرد میآموزد چگونه در عین با هم بودن ( خانواده) و احساس وحدت، خودش را فراموش نکند و خود واقعی اش باشد.

تمرکز اصلی این نظریه روی اهمیت تمایز یافتگی و مثلث سازی است و این مثلث های به هم پیوسته در این نظریه از نسلی به نسل بعدی انتقال می‌یابد. هر چه مثلث سازی بیشتر اتفاق بیافتد نشانه‌ی تمایز یافتگی کمتر و هر چه ادامه دارتر اتفاق بیافتد مانع رشد تمایز یافتگی افراد می‌شود.

از آن‌جا که در این نظریه مثلث سازی با فردی با تمایز یافتگی پایین صورت می‌گیرد، مثلا احساس نگرانی و تمرکز و توجه روی یکی از اعضا خانواده بیشتر خواهد بود، بوین در مسیرمشاوره برای حل مثلث سازی، به رشد تمایز یافتگی و پایین آوردن استرس که خود منشا مثلث سازی است می‌پردازد.

درمانگر بوینی عوما بر روی والدین کار می‌کند و تمایز یافتگی را در آن‌ها افزایش می‌دهد؛ و معتقد است در واقع با این کار عملکرد کل خانواده را بهبود می‌بخشد، چرا که الگوی منظومه ای خانوادگی چند نسلی بر این باور است که تمایز یافتگی مانند خیلی الگوهای دیگر از نسلی به نسل دیگر منتقل می‌شود .به علاوه درمانگر به دنبال راهی برای کاهش اضطراب افراد خانواده می‌گردد.

او برای رسیدن به اهداف خود از چند فن در جلسات درمان استفاده می‌کند:

1. رابطه ی فرد به فرد: رابطه ای که در آن هر فرد با فرد دیگر به عنوان یک شخص رابطه کمک می‌کند و به جای صحبت کردن در مورد فرد دیگر و اشیا دیگر آزادانه در مرد خودش حرف می‌زند. این فن برای تمرین و آموزش تمایزیافتگی و کم کردن امتزاج درونی مفید است.
2. بی طرفی عاطفی: خود درمانگر از نظر عاطفی در جلسه ی درمان خنثی می‌ماند و از مثلث سازی هایی که در خانوده رخ داده و همین طور جانبداری از اعضای خانواده خودداری می‌کند تا الگویی برای افراد خانواده برای کم شدن الگوی مثلث سازی در خانواده قرار گیرد.
3. پرسش های حقیقت یاب: این فن به فرآیندهای عقلانی کمک می‌کندو از فرآیندهای صرفا عاطفی که معمولا در مثلث سازی اتفاق میافتد دوری می‌کند. این پرسش ها دو ویژگی اصلی دارند و آن اینکه حقیقی و عینی پرسیده می‌شوند و از چگونه، چه و کجا در آن‌ها استفاده می‌شود. همچنین به اعضای خانواده فرصت می‌دهد تا دیدگاه همدیگر را بشنوند.

نکته ی مهم این است که کاهش اضطراب  در این روش درمانی از درمان های کوتاه مدت به حساب می‌آید، در حالیکه تغییر ایجاد کردن در تمایزیافتگی افراد یک هدف بلند مدت است و گاه ممکن است چند سال طول بکشد.

منابع:خانواده درمانی ،هربرت گولدنبرگ وآیرین گولدنبرگ،ترجمه ی فیروزبخت،نشررسا.

ملاحظات پارادایمیک در خانواده درمانی،دکتر معصومه اسمعیلی،نشرعلم.

نوشته مثلث‌سازی در خانواده چگونه حل می‌شود؟(۱) اولین بار در روان حامی. پدیدار شد.

متاسفانه هرچقدر هم تلاش کنید ، هرچقدر هم برای تغییر اراده داشته باشید تضمینی برای بهتر شدن رابطه تان وجود ندارد ، اما با روان حامی همراه باشید تا شانس رابطه تان را برای تحول مثبت افزایش دهید .

نکاتی چند وجود دارند که آنها را با شما به اشتراک میگذازیم ، این نکات میتوانند به شما کمک کنند ، بنابراین همه آنها را با دقت مطالعه کنید.

قسمت اول : هنگام دعوا

مشکلات و تعارضات هنگامی که دو نفر به مدتی طولانی با هم تعامل دارند کاملا پیش بینی پذیر است و مطلقا غیر طبیعی نیست. چیزی که معمولا ناسالم است واکنش شما به این تعارض است ، تا جایی که معمولا مشکل اصلی فراموش شده و رفتاری که شما در قبال آن مشکل نشان داده اید مسئله اصلی میشود. شما باید از تعدادی رفتار پرهیز کنید تا دعواهایتان به سادگی فراموش شده و زخم هایی عمیق بر رابطه بر جای نگذارند .

الف) حق ندارید فیزیکی شوید .

در صورتی که همسرتان را کتک بزنید او بسیار بسیار سخت فراموش خواهد کرد و ترمیم رابطه -اگر ممکن باشد- نا محتمل است . این کار بسیار سخت تنها از سوی متخصص کارآزموده و با هزینه بالا و جلسات طولانی بر میآید . خشونت ورزی ، کتک کاری ، هل دادن و..  را فراموش کنید چون برایتان بسیار گران تمام میشود ، برای این کار میتوانید از تکنیک های آرمیده سازی (ریلکسیشن) کمک بگیرید و مهم تر از آن یادتان باشد همیشه عقل حضور دارد و شما میتوانید انتخابش کنید، حتی زمانی که هیجان و تکانه های خشونت ورزی بی امان در میزنند تا رفتار شما را کنترل کنند .

ب) موضوعات را با هم قاطی نکنید .

وقتی موضوع خانواده های اصلی نیستند آنها را به پیش نکشید . وقتی موضوع رفتار همسرتان نیست او را مقصر نشان ندهید . وقتی از رییستان در سر کار ناراحتید به فرزندانتان توهین نکنید. اگر خشمی دارید ، اگر ناراحتید و احساس میکنید تحقیر شده اید با همسرتان در این مورد سخن بگویید و از او درخواست کنید به صحبت های شما گوش دهد تا خالی شوید . عین واقعه را گزارش دهید و هیجاناتتان را بیرون بریزید . جابجا کردن یک احساس بد به فرد دیگر و خالی کردنش سر او رفتاری بسیار ناپخته است و در صورت تداوم به رابطه تان آسیب میزند .

ج) طعنه نزنید .

کنایی نباشید ! کنایه یک رفتار پرخاشگرانه-منفعل است و فرد روبرویتان را عصبی مزاج کرده و از پاسخ دادن منطقی و عقلانی ناتوان میکند . به جای کنایه زدن مشکلتان را با زبانی مستقیم و در موقعیتی مناسب ( وقتی تنها هستید) بیان کنید .

د) دیوار سکوت نسازید (طولانی قهر نکنید)

ممکن است باور نکنید ولی قهر های طولانی مدت اگر زیاد تکرار شوند ناقوس مرگ رابطه تان را به صدا درمی آورند . آن چیز که به عنوان طلاق عاطفی از آن یاد میشود غالباً نتیجه همین امر است . البته ما درک میکنیم که بعد از یک مشاجره نیاز به کمی فضا دارید ، اما توصیه ما این است که این قهر بیشتر از یک شب طول نکشد. اگر میخواهید در حالت سکوت برای خوابیدن اقدام کنید به همسرتان اطمینان بدهید که فردا درباره حل کردن موضوع با یکدیگر صحیت خواهید کرد ؛ عصبانی نخوابید .

ه) ماشه نکشید !

شما همسرتان را به خوبی میشناسید ، میدانید چه رفتار هایی او را در یک دعوای ساده به مرز انفجار میبرند یا به عبارتی ماشه وی را میکشند تا او سیلی از رفتار های غیر منطقی را شلیک کند. این ممکن است باعث شود حس خوبی به خود داشته باشید و حس کنید دعوا را برنده شده اید ، چون او بسیار کودکانه رفتار کرده است. اما بگذارید به شما یادآوری کنیم که در این دعوا ها هیچکس برنده نیست. هر چقدر واکنش ها شدید تر باشند، ترمیم رابطه سخت تر خواهد شد و با مکافات بیشتری آشتی خواهید کرد . یکی از این ماشه کش ها معروف عبارت است از ترک کردن خانه. در این مورد سعی کنید هرچقدر هم میخواهید از فضای دعوا دور باشید باز هم جلوی چشم همسرتان باشید ؛ مثلا به بالکن بروید ( به سبک های دلبستگی همسرتان مربوط است ، میتوانید برای صحبت درباره این موضوع به روانشناس مراجعه کنید ، اما خودتان، آن هم هنگام دعوا اقدام به درمانش نکنید !)

قسمت دوم : بعد از دعوا

الف) دنبال مقصر نگردید .

معمولا اکثر روانشناسان کارآزموده در یک منظومه و سیستم مقصر تعیین نمیکنند . در یک منظومه ناکارآمد (مثل یک زوج یا یک خانواده بدکارکرد) مشکل از تعامل دو یا چند نفر شکل میگیرد . اما همه ما تمایل داریم تا خود را از مشکل مبری بدانیم ، بنابراین در اتاق درمان فرد دیگر را به عنوان مقصر جلوه میدهیم و سعی میکنیم تا با روانشناس به نفع خود ائتلاف کنیم . اگر رابطه تان برایتان مهم است ، از این کار بپرهیزید و این را به دیگر اعضای خانواده هم آموزش دهید . هرچقدر روانشناستان اطلاعات دقیق تری داشته باشد رابطه تان شانس بیشتری دارد. بنابراین صادق باشید و بالغتنه رفتار کیند .

ب) در اتاق درمان تظاهر نکنید .

بسیار شایع است که خانواده ها یا زوج ها به محض ورود به اتاق درمان از این رو به آن رو میشوند . با یکدیگر به خوبی رفتار میکنند و مشکلاتشان را به صورت راز نگه میدارند تا به قولی آبروداری کرده باشند . این مسئله در روند درمان سم است . روانشناستان را گیج نکنید ، مشکلتان را به همان صورتی که هست نشان بدهید، در صورتی که از شما درخواست شد تا به صورت نقش بازی کردن یک تعارض بین خودتان را بازسازی کنید، خودتان را سانسور نکنید و تاکید میکنم ، یادتان باشد برای چه هدفی وارد درمان شده اید ، آن را لوث نکرده و فراموش نکنید.

ج) تا جایی که میتوانید اعضای خانواده اصلی را در جریان مشکلات بین فردیتان قرار ندهید .

شما برای ایجاد یک رابطه زوجی سالم نیازمند این هستید که تا حد ممکن از خانواده اصلیتان استقلال یافته باشید. این استقلال تنها به معنی استقلال مالی یا جدایی مکانی نیست، بلکه اینها نسبت به رشد توانایی های شخصی و شکل دادن یک شخصیت مستقل در درجات بسیار پایین تری قرار دارند. یکی از فاکتور هایی که استقلال شما را نشان میدهد میزان بلوغتان در نگه داشتن دیگران، بیرون از یک تعارض بین فردی است. نه تنها نباید خانواده تان را نگران کرده و آنها را به میانه معرکه بکشید . بلکه در صورتی که آنها تمایلی نشان دادند باید در عین حفظ محبت و ادب ار آنها درخواست کنید که خودشان را درگیر مسائل شما نکنند و آن را به خودتان بسپارند . به خاطر داشته باشد که این به معنی قطع ارتباط با خانواده اصلی نیست! بلکه برش از پدر و مادر و همشیرانتان خود نشان از یک رفتار غیر بالغانه دارد، هنر آنجاست که در عین حفظ یک رابطه صمیمانه و احترام آمیز ، مسائلتان را خودتان حل کنید .

د) در صورتی که فرزند دارید ، حق ندارید وظایفتان را فراموش کنید .

دعوا و مشکل مطلقا بهانه خوبی برای فراموش کردن فرزندانتان نیست. نه تنها : یک) باید به وظایف روزمره تان برسید ( آن ها را به مدرسه برسانید، به تغذیه شان مانند همیشه حساسیت نشان دهید، مواظب تکالیف تحصیلیشان باشید و به آنها محبت کنید و ..) بلکه ب)تا جایی که میتوانید باید مشاجره بینتان را دور از او نگه دارید. این به این معنا نیست که به هنگام دعوا باید به کودک دروغ گفت که همه چیز سر جایش است(او متوجه دروغ شما میشود و با خودش فکر میکند چه فاجعه ای در جریان است که شما آن را از او پنهان میکنیدو بی نهایت نگران میشود)، بلکه سعی کنید با صدای بلند مشاجره نکنید که او بترسد و در نهایت اگر پرسید به او پاسخ دهید که پدر و مادرش اندکی از هم ناراحت هستند و موضوع به زودی حل خواهد شد. درست به همان صورتی که او و خواهر یا برادرش گاهی از دست هم ناراحت میشوند، بزرگتر ها هم ممکن است گاهی از هم دلخور شوند. در نهایت وظیفه سومتان: ج) تحت هیچ عنوان کودک را قاضی نکنید . در خانواده ها بسیار شایع است که پدر یا مادر نزد کودک آمده و از شرایط شکایت میکنند . کودک بینوا هم گوش داده و دلش برای والدش میسوزد، وانگهی بعد از مدتی والد دیگر به سراغ او آمده درددل میکند و کودک گیج تر از همیشه باز هم حق را به او میدهد .

بالغانه رفتار کنید ، حرف زدن با کودک هیچ مشکلی از شما حل نمیکند به جز خالی شدن خودتان، اما نتایج اسفناکی در پی دارد، در میان گذاشتن اسرار زندگی خصوصیتان کل واحد منظومه والدینی را برای او کوچک و کم اهمیت میکند و قبح شما را برای وی میشکند (در سن پایین این بسیار خطرناک است و ممکن است فردی دیگر را جایگزین الگوی والدینش کند). دیگر پیامد نامیمون این امر این است که کودک احتمالا آن والدی را که کمتر با او درد دل میکند را مقصر همه چیز دانسته، یک کلیشه ظالم-مظلوم در ذهنش شکل داده و احساسات بسیار بدی نسبت به آن فرد پیدا میکند . در نهایت آخرین این عواقب این است که اتحاد تربیتی و سازگاری تصمیمات شما برای وی زیر سوال میرود ، بنابراین هنگامی که از طرف یکی از والدین از یک موضوع منع میشود سراغ دیگری میرود و مجوز میگیرد. اینگونه رفتار ها مسلما الگوی ناشایستی برای شخصیت آینده وی خواهد بود. بنابراین اگر فرزندتان را دوست دارید : دعوایتان را بین خودتان نگه دارید ، در عین حال که به وی دروغ نمیگویید او را نترسانید و اتحاد پدر-مادر را همیشه حفظ کنید .

یک راه ساده و آسان برای اطلاع از مطالب جدید سایت و ارتباط با ما کانال تلگرام ماست. در تلگرام ravanhami@ با ما همراه باشید.

سروش جاویدنیا

نوشته دعوا های ناجور: دفترچه راهنمای حل تعارض های زوجی و خانوادگی اولین بار در روان حامی. پدیدار شد.

ازدواج و خانواده درمانی چیست؟

ازدواج و خانواده درمانی (MFT) نوعی از روان درمانی است که رفتار‌های همه اعضای خانواده و طریقی که این رفتار‌ها نه تنها بر یک عضو خانواده، بلکه بر روابط بین اعضای خانواده و خانواده به عنوان یک کل تاثیر می‌گذارد را بررسی می‌کند. به همین دلیل در این درمان زمان بین درمان انفرادی و درمان زوجی و خانوادگی تقسیم می‌شود. MFT همچنین به زوج درمانی و خانواده درمانی، مشاوره زوجی، مشاوره ازدواج و مشاوره خانواده نیز گفته می‌شود.

چه زمانی به کار می‌رود؟

طیف مشکلات فیزیکی و روان شناختی که به وسیله MFT درمان می‌شوند شامل تعارض‌های زوجی و زناشویی، تعارض‌های والد و فرزندی، سوء‌مصرف مواد و الکل، بد کارکردی جنسی، سوگ، غم و اندوه، اختلالات خوردن و مسائل مرتبط با وزن، مشکلات رفتاری کودکان و مسائل نگهداری از سالمندان مانند کنار آمدن با دمانس والدین است.

کسانی که در حوزه ازدواج و خانواده درمانی شاغل هستند همچنین با مسائل سلامت روان مانند افسردگی، اضطراب و اسکیزوفرنی  اعضای خانواده و تاثیر این مسائل بر بقیه اعضای خانواده، سروکار دارند.

چه انتظاری از آن داریم؟

MFT معمولا یک درمان کوتاه مدت است که به طور میانگین شامل ۱۲ جلسه متمرکز بر راه حل است. با این حال بسته به ماهیت و شدت مشکلات، ممکن است جلسات بیشتری مورد نیاز باشد. در مشاوره زوجی یا ازدواج، درمانگر با ملاقات هر دو نفر شروع می‌کند و سپس هر کدام از آن‌ها را به صورت انفرادی ملاقات می‌کند. در خانواده درمانی نیز درمانگر ابتدا همه اعضای خانواده را با هم می‌بیند و سپس اگر شرایط مناسب بود، با هر کدام از اعضا به طور انفرادی صحبت می‌کند. جلسه اول عموما برای جمع‌آوری اطلاعات است، بنابراین درمانگر می‌تواند متوجه شود که چه مشکلاتی باعث شده که شما به دنبال درمان باشید، افکار افراد شرکت کننده را بشناسد و پویایی زوج/خانواده را مشاهده کند. در عین حال، شما باید به طور دقیق نقش درمانگر را بشناسید، متوجه اهداف درمانی بشوید، و قوانین را در داخل و خارج از جلسه درمان رعایت کنید، مانند اینکه چه فردی باید در چه زمانی با درمانگر ملاقات کند. با گذر زمان، شما نقش افراد خانواده و رفتار‌هایی که باعث ایجاد تعارض می‌شود را شناسایی می‌کنید و چالش‌های خاص را تشخیص می‌دهید و راه‌هایی برای حل این مسائل پیدا می‌کنید.

چگونه عمل می‌کند؟

در حالی که درمان سنتی روی افراد متمرکز می‌شود، MFT بررسی می‌کند که چگونه رفتار افراد بر فرد و بر رابطه اش به عنوان عضوی از خانواده یا زوج تاثیر می گذارد. نظریه پشت ازدواج و خانواده درمانی این است که صرف نظر از اینکه بنظر می‌رسد مشکل در فرد یا در خانواده است، حضور همه اعضای خانواده در فرآیند درمان، باعث راه حل‌های بهتری می‌شود. MFT هدف محور است و در راستای یک نتیجه نهایی مقرر عمل می‌کند. امروزه شاغلین در حوزه ازدواج و خانواده درمانی در حال گسترش این رویکرد هستند و به دنبال رویکرد التقاطی با انواع دیگر درمان‌ها هستند و سعی دارند که درمان‌هایی برای زوج‌های همجنس خواه نیز فراهم کنند.

در یک ازدواج و خانواده درمانگر به دنبال چه چیز‌هایی باشیم؟

یک ازدواج وخانواده درمانگر مجاز فردی است که در حیطه سلامت روان مشغول به کار است و دارای مدرک کارشناسی ارشد یا دکتری است و هم چنین آموزش ویژه‌ای که شامل حداقل دو سال یا سه هزار ساعت کار در کنار یک ازدواج و خانواده درمانگر است، دیده است. علاوه بر گذراندن این ساعات، درمانگر باید در آزمون MFT هم موفق شود. علاوه بر اینکه شما باید به دنبال یک درمانگر آموزش دیده باشید، باید فردی را انتخاب کنید که شما و خانواده‌تان به او اعتماد داشته باشید و با او احساس راحتی کنید.

منبع: Marriage and Family Therapy

یک راه ساده و آسان برای اطلاع از مطالب جدید سایت و ارتباط با ما کانال تلگرام ماست. در تلگرام ravanhami@ با ما همراه باشید.

نوشته ازدواج و خانواده درمانی (MFT) قدم اول اولین بار در روان حامی. پدیدار شد.

شکایت

فکر کنید

وقتی بچه‌ای کوچک هستید، هیچ چیز واقعاً متعلق به شما نیست. دقت کنید، شاید در جشن تولدتان یک تفنگ اسباب بازی به شما بدهند، اما وقتی برادرتان را با آن اذیت کردید، پدرتان آن را از شما می‌گیرد. یکی از راکت‌هایتان را بسیار دوست دارید، اما وقتی بزرگ تر می‌شوید، مادرتان آن را به پسرعموی کوچکتان میدهد. شاید یکی از تاب‌های پارک را بیش از بقیه دوست دارید، اما وقتی به آن می‌رسید، متوجه می‌شوید که بچه‌های بزرگ‌تر از آن سوء استفاده می‌کند و مادرتان هم می‌گوید که: «منتظر نوبت خودت باشی». در این صورت، کم کم باور می‌کنید که مجبورید تمام وسایل مهم‌تان را در جایی مخفی کنید تا گم نشوند.

راه حل‌ها:

۱. شرایطی ایجاد کنید که بچه‌ها قرض دادن وسایل خود را به مدتی کوتاه، تمرین کنند. مثال‌هایی از این قبیل، بازی‌هایی هستند که نیاز به دو نفر دارند، مانند بدمینتون و کارهای دستی که بچه‌ها مواد لازم یا مداد رنگی‌ها را با هم قسمت می‌کنند.

۲. قبل از اینکه چنین موقعیتی پیش بیاید، دقیقاً به فرزندتان بگویید که چه توقعی از او دارید. مثلاً، قبل از آوردن دوستی به خانه‌تان، به او بگویید که او چه مدت آن جا خواهد بود. به او اطمینان خاطر بدهید که پس از رفتن دوستش، تمام وسایلش همچنان متعلق به خود اوست. بگذارید فرزندتان چند چیز را که مجبور نیست با دوستش شریک باشد، کنار بگذارد. به او بگویید که میهمان او در طول مدتی که در خانه شماست، با بقیه اسباب بازی‌ها بازی خواهد کرد.

۳. بعضی از وسایل خود را با او شریک شوید و بگویید که چه کاری انجام می‌دهید. مثلا، «الهام دوست داری از ماشین حساب من استفاده کنی؟ خوشحال می‌شوم که به طور مشترک از آن استفاده کنیم».

۴. فرزندتان را تشویق کنید که اسباب بازی‌هایش را با شما شریک شود. اغلب برای کودک راحت‌تر است که وسایلش را با پدر یا مادرش استفاده کند، زیرا کودک می‌داند که شما مراقب آن‌ها هستید و اسباب بازی را به او برخواهید گرداند. این کار، تمرین مناسبی برای استفادهٔ مشترک از وسایل است.

۵. به جای اینکه از کودک بخواهید اسباب بازی خاصی را به دیگری بدهد، به او فرصت انتخاب بدهید. مثلاً: «سارا! دوست داری با عروسک‌های پشمالویت بازی کنید. کدام عروسک را دوست داری به دوستت بدهی تا بازی کند؟»

۶. راه ساده‌تر این است که در موقعیت‌هایی غیر از مواردی که می‌خواهد چیزی را به کسی بدهد، به او آموزش دهید. وقتی در مورد خرگوش (اسباب بازی او) درگیری پیش می آید، هرگز به نظر شما در مورد ارزش مشارکت در استفاده از وسایل، توجهی نخواهد کرد. کتاب‌های مناسبی در مورد استفادهٔ مشترک از وسایل برای کودکان وجود دارد که می‌توانید برای آموزش فرزندتان از آنها استفاده کنید. از فرصت‌های مناسبی که برای نشان دادن خوبی قرض دادن وسایل به دیگران در خانه پیش میاید، استفاده کنید.

۷. قوانین کاملا مشخصی در مورد استفادهٔ مشترک از وسایل وضع کنید. برای چیزهایی مانند بازی‌های تخته‌ای، لوازم ورزشی و دیگر وسایلی که متعلق به «همهٔ بچه‌ها» یا خانواده هستند، باید قوانین «مالکیت همگانی» داشته باشید. در مورد چیزهایی که اعضای خانواده به طور فردی از آنها استفاده می‌کنند، مانند اسباب بازیهایی که به او هدیه شده و یا چیزهایی که خودش خریده است، قوانین مجزایی وضع کنید. بگذارید بچه ها دو سه چيز بسیار مهم برای خودشان داشته باشند که هیچ گاه دلشان نمی‌خواهد آن‌ها را به بچه‌های دیگر بدهند. به این صورت تمایل بیشتری دارند که لوازم کم ارزش‌تر خود را موقتاً به دیگران بدهند.

منبع: راهنمای تربیت کودک

یک راه ساده و آسان برای اطلاع از مطالب جدید سایت و ارتباط با ما کانال تلگرام ماست. در تلگرام ravanhami@ با ما همراه باشید.

نوشته چگونه به کودک خود آموزش بدهیم که به طور اشتراکی از وسایل خانه استفاده کند؟ اولین بار در روان حامی. پدیدار شد.

ممکن است در مورد این که در کار پدری و مادری کردن تا چه اندازه موفق‌اند اضطراب بیش از حد نداشته باشند، اما گرفتار و درگیر موضعی‌اند که به آن‌ها این امکان را نمی‌دهد که والدین خوبی باشند.

 والدینی هستند که به طور وسواس گونه‌ای تمیز و مرتب‌اند. فرزندان شان قبل از ورود به اتاق باید کفش‌هایشان را از پا دربیاورند، و گرنه تمام دنیا به هم می‌ریزد حتی اگر کفش‌هایشان تمیز باشد. من والدینی را می‌شناسم که اگر فرزندان جای اولش قرار ندهند عصبی می‌شوند. در نتیجه نمی‌توانند روحیه‌ی آرامی پیدا کنند، و از زندگیشان لذت ببرند.

 گناه بزرگی مرتکب شده‌اند اگر شلوارشان روی چمن‌ها لکه‌ی سبز پیدا کند، یا دستش به شیشه ی سس بخورد و بیفتد.  یکی از دوستان من به شکل وسواس گونه‌ای اهل رقابت است، به طوری که فرزندانش تحت فشار فراوان قرار دارند تا در هر بازی و مسابقه‌ی دوستانه‌ای برنده شوند.

کسانی را می‌شناسیم که اگر زانوی فرزندشان خط بردارد دنیا را زیر و رو می کنند، مطمئن هستم که شما می‌توانید با دقت به دوستان و آشنایان متعددی که در اطراف خود دارید انواع مختلف چنین والدینی را پیدا کنید از سوی دیگر، والدین بسیار خوبی هستند که می‌پذیرند که فرزندانشان پر سر و صدا باشند، بریز و بپاشی داشته باشند، غرولند بکنند، و دست و پایشان به خاک و گل آلوده شود.

این والدین می‌دانند ۱۸ سال فرصت دارند تا این موجودات کوچک را به بزرگسالانی قابل احترام تبدیل کنند. این والدین خود را با شرایط تطبیق می‌دهند. عجله‌ای ندارند که به سرعت از فرزندان‌شان بالغ بسازند. می‌دانند که فرزندان‌شان به موقع دوران بلوغ را تجربه خواهند کرد.

حفظ آرامش با فرزند اول به مراتب دشوارتر از حفظ آرامش با فرزند آخری است که در نوجوانی و در حال جدا شدن از خانواده است. با بچه‌های کم سال باید روی اصول دقیق شوید، یک کودک کم سا لنباید بیش از اندازه گرسنه شود و یا ناراحتی‌اش از حدی بگذرد.

اما سخت گیری بیش از اندازه نکنید. اگر تکمه‌ی لباسش را اشتباهی انداخته است، ابدا موضوع مهمی نیست. اگر فرصت نکردید فرزند کم سال‌تان را امروز حمام کندی سخت نیگرید، موضوع مهمی نیست. اما اصلا بی‌اعتنایی به همه چیز و گفتن این که هیچ چیزی اهمیت ندارد را هم توصیه نمی‌شود.

فرستنده: محمدامین موفق – HotsonHor M.A.M

منبع: قوانین تربیت فرزندان، ریچارد تمپلار.

یک راه ساده و آسان برای اطلاع از مطالب جدید سایت و ارتباط با ما کانال تلگرام ماست. در تلگرام ravanhami@ با ما همراه باشید.

نوشته حفظ آرامش خانواده در فرزندپروری اولین بار در روان حامی. پدیدار شد.

با توجه به یک گزارش جدید، به نظر می‌رسد درمان متمرکز بر خانواده در ترکیب با دارودرمانی در ایجاد ثبات و کاهش در علائم افسردگی در میان نوجوانان مبتلا به اختلال دوقطبی موثر واقع می‌شود. برای مطالعه ادامه مقاله با روان حامی همراه باشید.

بر اساس اطلاعات این مقاله بین یک تا دو سوم از بیماران مبتلا به اختلال دوقطبی قبل از ۱۸ سالگی به آن مبتلا شده بودند. شروع زودرس بیماری با دوره مستمر بیماری، نوسان‌های مکرر بین افسردگی و مانیا، دوره‌های مختلط، روان‌پریشی و خطر بالای خودکشی و عملکرد یا کیفیت پایین زندگی مرتبط بود.

در دهه گذشته شاهد افزایش قابل توجه در تشخیص اختلال دوقطبی در کودکان و نوجوانان و به همان نسبت، افزایش آزمایش دارو برای بیماران مبتلا به اختلال زودرس بوده‌ایم. در حالی که نسبتا بررسی‌های کنترل‌شده‌ی اندکی در مورد رواندرمانی برای کودکان بیمار انجام شده است.

 دکتر دیوید مکلویتز (David J. Miklowitz) از دانشگاه کلرادو در بولدر، یک آزمایش تصادفی کنترل‌شده‌ی سرپایی در میان ۵۸ نوجوانان (میانگین سن ۱۴.۵سال) مبتلا به اختلال دوقطبی که یک دوره‌ی خلقی در سه ماه قبل تجربه کرده بودند را انجام داد. بین سال‌های ۲۰۰۲ و ۲۰۰۵، ۳۰ نوجوان به صورت تصادفی برای دریافت دارودرمانی به علاوه درمان متمرکز بر خانواده که مختص نوجوانان بود انتخاب شدند.

طی ۹ ماه آنها در بیست و یک جلسه‌ی ۵۰ دقیقه‌ای شرکت کردند. در درمان بیمار، والدین و خواهر برادرهای او شرکت داشتند. درمان شامل آموزش درباره‌ی بیماری، آموزش برقراری ارتباط و مهارت‌های حل مسئله ابود.

۲۸ نوجوان دیگر برای دریافت دارودرمانی به علاوه مراقبت پیشرفته (سه جلسه‌ی ۵۰ دقیقه‌ای خانواده‌درمانی که بر جلوگیری از عود علائم تمرکز داشت) انتخاب شدند. ارزیابان مستقل که نسبت به عضویت بیماران در دو گروه فوق بی‌اطلاع بودند، آنها را هر سه تا شش ماه به مدت دو سال ارزیابی کردند.

نتایج:

در مجموع ۶۰ درصد از گروه درمان متمرکز بر خانواده و ۶۴ درصد از گروه مراقبت پیشرفته، به مدت دو سال درمان را پیگری کردند که ۵۳ نفر از آنها (۹۱ درصد) بهبودی کامل را تجربه کردند. اما بیماران گروه درمان متمرکز بر خانواده، سریع‌تر از علائم افسردگی بهبود یافتند، در طی دو سال هفته‌های کمتری افسرده بودند و به طور کلی مسیر موفقیت‌آمیزتری را در کاهش نشانه‌های افسردگی نسبت به گروه مراقبت پیشرفته طی کردند.

به منظور بهبود کامل در نشانه‌ها و افزایش عملکرد نوجوانان بهتر است درمان متمرکز بر خانواده به درمان‌های اصلی که اثربخشی آنها در ثبات بخشیدن و کاهش نشانه‌های مانیا اثبات شده است اضافه بشود. تأکید این برنامه بر کاهش تعارض در روابط خانوادگی، افزایش حمایت‌های اجتماعی و آموزش مهارت‌های بین‌فردی در اثربخشی بالای آن بر افسردگی دوقطبی نقش دارد.

عنوان: کاهش نشانه‌های افسردگی بوسیله خانواده درمانی

مترجم: آناهیتا زارع

یک راه ساده و آسان برای اطلاع از مطالب جدید سایت و ارتباط با ما کانال تلگرام ماست. در تلگرام ravanhami@ با ما همراه باشید.

نوشته کاهش نشانه‌های افسردگی بوسیله خانواده درمانی اولین بار در روان حامی. پدیدار شد.